Verkiezingsgesprek energie: Wethouders met elkaar in gesprek
Op 2 maart 2026 vond in het stadhuis van Eindhoven een verkiezingsgesprek plaats over energie, mede georganiseerd door Energy Storage NL en andere brancheorganisaties uit de energiesector. Aan tafel zaten wethouders Rik Thijs (GroenLinks-PvdA, Eindhoven), Stijn Nijssen (VVD, Oostzaan), Maaike Zwart (STIP, Delft), Tobias van Elferen (D66, Nijmegen) en Marco Verloop (SGP, Veenendaal).
Centraal stond één van de meest bepalende thema’s van de gemeenteraadsverkiezingen: de energietransitie. Wat tijdens het gesprek vooral duidelijk werd: de energietransitie is geen abstract klimaatvraagstuk meer. Het is dagelijkse bestuurlijke praktijk.
Van warmtenetten tot hoogspanningsmasten. Van ruimte voor transformatorhuisjes tot lokale energieopslag en batterijen. Van netcongestie tot de vraag wie de rekening betaalt. Gemeenten staan midden in de uitvoering, en dus midden in het gesprek met inwoners.
Van onzichtbaar naar zichtbaar energiesysteem
Wethouder Tobias van Elferen (D66, Nijmegen) verwoordde het treffend: “we gaan van een onzichtbaar energiesysteem naar een zichtbaar energiesysteem.” Waar energie vroeger vooral iets was dat uit het stopcontact kwam, vraagt het nu om fysieke ruimte, politieke keuzes en bestuurlijke moed.
Dat betekent ook een nieuwe rol voor bestuurders. Het energiesysteem raakt direct aan de leefomgeving van inwoners. Dat vraagt om een andere manier van werken, andere communicatie en om nieuwe samenwerkingen.
Warmte als lokale opgave
In meerdere gemeenten werd duidelijk hoe concreet die opgave inmiddels is.
In Delft wordt gewerkt met een aardwarmtebron, waarvan sinds vorige week de eerste levering plaatsvindt. In Nijmegen is men volop bezig met de ontwikkeling van een warmtenet, waarbij woningcorporaties een cruciale rol spelen – en daarbij ondersteuning nodig hebben.
Ook in Veenendaal werd het DEVO-warmtenet, inclusief opslag en het bredere ‘energieweb’, genoemd als voorbeeld van hoe lokaal eigenaarschap en systeemdenken samenkomen in de praktijk.
Opvallend was de vergelijking die werd gemaakt: gemeenten hoeven zich normaal gesproken niet publiekelijk te verantwoorden voor de aanleg van een riool of de drinkwatervoorziening, maar rond warmte gebeurt dat wel. Dat onderstreept hoezeer energie inmiddels niet alleen een technische opgave is, maar ook een politiek en maatschappelijk vraagstuk.
Energieopslag: geen angst, wel noodzaak
Vanuit Energy Storage NL was het interessant om te horen hoe er tegen energieopslag wordt aangekeken. In Eindhoven werd benadrukt dat energieopslag een belangrijk onderdeel is van het toekomstige energiesysteem, en dat batterijen niet worden gezien als “het volgende grote probleem” voor de stad. Daarbij werd ook aangegeven dat de ruimtelijke inpassing van batterijen in de praktijk vaak minder ingrijpend is dan bij andere energieprojecten, zoals grootschalige opwek of netverzwaring. Dat onderstreept dat opslag steeds vaker wordt beschouwd als onderdeel van de oplossing, en niet als een nieuwe ruimtelijke of maatschappelijke last.
Opslag helpt om het energiesysteem stabieler te maken, om pieken op te vangen en om lokaal opgewekte energie beter te benutten. In een energiesysteem dat steeds zichtbaarder wordt, speelt flexibiliteit een sleutelrol.
Partijkleur doet er minder toe dan gedacht
Misschien wel de meest geruststellende conclusie van de avond: partijkleur maakt in de praktijk minder uit dan vaak wordt gedacht. Of het nu ging om GroenLinks-PvdA, VVD, STIP, D66 of SGP – alle wethouders schetsten vergelijkbare uitdagingen. Iedereen zit in hetzelfde schuitje.
Wat wél verschil maakt, is de taal die gemeenten gebruiken. Hoe leg je uit waarom een transformatorhuisje nodig is? Hoe neem je inwoners en bedrijven mee in de noodzaak van een warmtenet? Hoe positioneer je opslag als systeemoplossing?
Gemeenten willen vooruit
Wat duidelijk werd: deze gemeenten willen deze energietransitie realiseren. Ze nemen verantwoordelijkheid. Maar ze hebben daarvoor wel duidelijke regelgeving vanuit de overheid, duidelijke communicatie vanuit de netbeheerders en ruimte voor samenwerking nodig.
Voor Energy Storage NL bevestigt deze avond dat energieopslag een integraal onderdeel is van de lokale energietransitie. Niet als doel op zich, maar als randvoorwaarde voor een betrouwbaar, betaalbaar en toekomstbestendig energiesysteem.
Na de gemeenteraadsverkiezingen willen wij gemeenten dan ook actief ondersteunen bij energie gerelateerde vraagstukken. Door kennis te delen en het gesprek te blijven voeren, dragen we graag bij aan uitvoerbare en toekomstbestendige oplossingen op lokaal niveau.
Wil je het gesprek terugkijken? Dat kan via deze link.
